حركات اصلاحي

پای پهن

3gam — Wed, 16 Sep 2009 07:56:18 GMT

قوس عرضی کف پا در قسمت قدامی(ناحیه ی پنجه ها)است.اگر ارتفاع این قوس کاهش یابد،در ساختار ظاهری پا نیز تغییراتی ایجاد می شود که به پای پهن موسوم است.در حالت طبیعی فقط سر استخوانهای اول و پنجم کف پا در قسمت قدامی متحمل وزن بدن می شود ،در حالی که بعد از ایجاد عارضه استخوانهای دوم،سوم و چهارم نیز پایین می افتند.

علل ایجاد پای پهن

علل اکتسابی تغییر وضعیت کف پا از حالت طبیعی به وضعیتی که قسمت جلو پا پهن می شود و نهایتاً به کاهش ارتفاع یا افت کامل قوس عرضی پا می انجامد به شرح زیر است:

1.وارد شدن فشار بیش ازحد معمول به کف پا

2.استفاده از کفشهای پاشنه بلند که باعث وارد شدن فشار بیش از حد به قسمت جلو پا می شود.

3.ضعف و کشش لیگامنتهای کف پا.

4.ضعف عضلات عمقی کف پا.

علایم و عوارض و پیشگیری و درمان در ادامه مطلب

انگشت شست کج

3gam — Tue, 11 Aug 2009 05:08:18 GMT

در ناهنجاری انگشت شست کج یا هالوکس والگوس،انگشت شست به طرف انگشت دوم نزدیک می شود.زمانی می توان گفت این ناهنجاری ایجاد شده که محور استخوان بند اول شست نسبت به محور استخوان اول کف پایی بیش از ده درجه به سمت خارج انحراف داشته باشد.در مراحل پیشرفته ی این عارضه معمولاً انگشت شست روی دومین انگشت پا قرار می گیرد.

علایم وعلل انگشت شست کج و تمرینات اصلاحی درادامه مطلب

ناهنجاری کف پای گود

3gam — Fri, 10 Jul 2009 05:02:18 GMT

تعریف و علایم:همچنانکه ارتفاع قوس طولی کف پا کاهش می یابد و باعث ایجاد ناهنجاری کف پای صاف می شود،ارتفاع این قوس ممکن است بیشتر از حد طبیعی خود شود که تحت عنوان پای گرد خوانده شده است.در این ناهنجاری،روی پا برآمدگی پیدا می کند.همچنین در اثر مشاهده ی اثر پای گود نه تنها قسمت میانی داخلی کف پا بلکه قسمت میانی خارجی آن نیز روی زمین دیده نمی شود .اثر پاشنه،سینه و پنجه ی پا به یکدیگر متصل نیستند.

نحوه ی تشخیص علایم،علل و تمرینات اصلاحی در ادامه مطلب

كف پاي صاف

3gam — Thu, 11 Jun 2009 19:20:07 GMT

كاهش يا از بين رفتن كامل ارتفاع قوس طولي داخلي پا را صافي كف پا مي گويند كه براساس شدت و ضعف ميزان اين ناهنجاري متفاوت است.

علل ايجاد ناهنجاري

پاي صاف معمولاً به دو طريق ايجاد مي شود:1.مادرزادي يا وراثتي 2.اكتسابي يا محيطي.

1.مادرزادي: ناهنجاري كف پاي صاف ممكن است از والدين به كودك ارث برسد.اما تعداد كمي از كودكان با اين عارضه متولد مي شوند.نوع مادرزادي اين ناهنجاري به نسل بعد نيز منتقل مي شود.اين نوع ناهنجاري را ثابت مي گويند و درمان آن هم مشكل تر است.

2.كف پاي اكتسابي: تقريباً 90 درصد نوزادان هنگام تولد از نظر قوسهاي كف پا سالم هستند.اما اين درصد در نوجواني و بلوغ كاهش مي يابد و بر تعداد افراد داراي پاي ناهنجار افزوده مي شود.معمولاً اين نوع صافي كف پا انعطاف پذير است و در نتيجه ممكن است در حالتي كه وزن بدن روي پا نباشد شكل طبيعي به خود بگيرد.صافي كف پا بعد از تولد در اثر عوامل زير ايجاد مي شود:

1. نداشتن تحرك كافي،ضعف عضلاني در ناحيه ي ساق و كف پا شامل عضلات باز كننده ي انگشتان پا ،ساقي خلفي و قدامي و نازك ني بلند،كوتاه و طرفي و عضلات عمقي كف پا.

2. وزن زياد، خصوصاً افرادي كه در زمان كوتاه به سرعت اضافه وزن يافته باشند.

3. نوع شغل،مشاغلي كه نياز به سرپا ايستادن طولاني و ثابت دارد مثل آرايشگري و يا دندانپزشكي.

4. پوشيدن كفشهاي نامناسب،تنگ و پاشنه بلند.

5. افزايش سن كه در نتيجه ي آن عضلات و ليگامنته به مرور زمان ضعيف مي شوند و نمي توانن قوسهاي پا را در حالت طبيعي نگه دارند.

6. بيماراني كه در مدت زيادي بستري بوده اند موقعي كه مجدداً فعاليت خود را شروع مي كنند،دچار درد و ناراحتي در كف پا مي شوند.

در بررسي علل ايجاد كف پاي صاف،سن و وضعيت جسماني نيز بايد مورد توجه قرار گيرد.زيرا در هر سني علت خاصي باعث ايجاد اين صدمه در فرد مي شود.براي مثال كف پاي اكتسابي در بزرگسالان به صورت قابل ملاحظه اي در اثر نوع كار است،در حالي كه در افراد جوان و ورزشكار عمدتاً در اثر ناهمگني در ميزان انعطاف و قدرت عضلات ناحيه ساق و كف پا مي باشد.

شناخت و علايم كف پاي صاف

يكي از ساده ترين راهها براي شناسايي كف پاي صاف ظاهر پاست كه در ناحيه ي مياني و داخلي گودي طبيعي لازم را ندارد.چنانچه نقشي از كف پاي اين افراد به وسيله رنگ و يا پودر روي زمين گذاشته شود،مشاهده مي شود كه اثر كف پاي آنها با پاي طبيعي متفاوت است ودر سطح بيشتري با زمين تماس دارد. افرادي كه صافي كف پا دارند با توجه به اينكه قسمت جلو پا ابداكسيون پيدا كرده لذا هنگام راه رفتن انگشتان پا را به سمت خارج قرار مي دهند.اين نوع راه رفتن را در زبان انگليسي out toeing مي گويند.

وضعيت كف پا و نحوه ي قرار گرفتن استخوان قاپ روي پاشنه نيز به هم ربط دارند،به اين نحو كه همزمان با كاهش قوس طولي پاشنه نيز به سمت خارج متمايل مي شود.همچنين عوامل بخصوصي ممكن است موجب نادرست قرار گرفتن پا و ساق در امتداد يكديگر و ضعف مكانيكي و در نتيجه وارد آمدن فشار بيش از حد به طرف داخل پا شوند چنانچه مدت طولاني باشد اين فشار ممكن است موجب كشش تدريجي عضلات ،تاندونها و رباطها در طرف داخل پا شود.

براي سنجش وضعيت كف پا از دو روش استفاده مي شود:

1.روش تست آينه (پدواسكوپ)

اين روش سنگيني وزن بدن بر قسمتهاي مختلف پا را مي سنجد.در اين تست،بعد از آماده كردن دستگاه از فرد مي خواهيم روي دستگاه بايستد.تماس كف پا با شيشه و نحوه ي تحمل وزن در آينه ي پاييني دستگاه قابل رؤيت است.اين روش ضمن اينكه نقاط تماس كف پا را مشخص مي كند،ميزان نيرويي را كه به قسمتهاي مختلف پا وارد مي شود به صورت تقريبي نشان مي دهد.

2.روش پدو گرافي

در اين روش اثر كف پا در حالت حركت بررسي مي شود.در پدوگرافي كف پا به جوهر رنگي آغشته مي شود و از فرد مي خواهيم كه روي سطحي صاف راه برود به طوري كه اثر كف پا روي سطح به صورت مشخصي باقي بماند.در اين روش ابتدا مسير حركت فرد توسط خط باريكي روي سطح مشخص مي شود.روش پدوگرافي نسبت به روش اثر پا (نقش پا) دقت بيشتري دارد.

عوارض

قطعاً بخشي از عوارضي كه در اثر ناهنجاري كف پاي صاف ايجاد مي شود به وظايف قوسهاي كف پا مربوط است.گفته شد كه وظايف اين قوسها ايجاد تحرك بيشتر در كف پا و جذب و تعميم ضرباتي است كه از ناحيه ي كف پا به بدن وارد مي شود.بديهي است در صورت نبودن قوسهاي طبيعي اعمال فوق در پا انجام نمي شود و نيروهايي كه در نتيجه ي راه رفتن ،دويدن و پريدن به كف پا وارد مي شود به قسمتهاي فوقاني بدن وارد خواهد شد كه به دنبال آن ناراحتيهايي در مفاصل مختلف بدن از زانو و مهره هاي كمر ايجاد مي شود. در واقع مي توان گفت در نتيجه ي ايجاد اين عارضه بخش مهمي از سازه كار جذب شوك ناشي از وزن بدن با مشكل روبرو مي شود.

اين ناهنجاري علاوه بر تضعيف توانمندي عمومي پا،ساختار پا را به گونه اي تغيير مي دهد كه فرد تمايل دارد هنگام راه رفتن پنجه هاي پاي خود را به طرف بيرون بگذارد و استخوان قاپ و پاشنه ي پا نيز از حالت عمومي خود خارج مي شوند.در اين عارضه انگشتان كف پا فعاليت اصلي خود را از دست مي دهند و در نتيجه عضلاتي كه در خم و باز كردن انگشتان دخالت دارند ضعيف مي شوند.اگر ناهنجاري اكتسابي خصوصاً در كودكان درمان نشود تغييرات استخواني هم به دنبال آن به وقوع مي پيوندد و اين عارضه در بزرگسالي به حالت ثابت درمي آيد.

ويژگيهاي عضلاني در ناهنجاري كف پاي صاف

1. عضلات درون گرداننده تحت كشش قرار مي گيرند و در نتيجه ضعيف مي شوند.

2. عضلات برون گرداننده شامل عضلات نازك ني كوتاه،بلند و طرفي كوتاه مي شوند.

3. تاندون آشيل و عضله ي دو قلو كوتاه مي شود.

4. كليه عضلاتي كه در باز و خم شدن انگشتان پا در ناحيه ي ساق و كف پا دخالت دارند ضعيف مي شوند.

پيشگيري و درمان

تمرينهاي اصلاحي كف پاي صاف كه در اينجا پيشنهاد شده اند تنها براي پيشگيري ناهنجاريهاي اكتسابي و محيطي است كه بعد از تولد در فرد ايجاد شده است.براي اصلاح اين عارضه،شناسايي علل بروز آن بسيار مهم است و بايد مشخص شود فرد با پاي صاف به دنيا نيامده است و اين ناهنجاري را در نتيجه ي عوامل مختلفي كه قبلاً ذكر شد از محيط كسب كرده است.در اينجاست كه مي توان براي پيشگيري يا درمان آن تمهيداتي انديشيد.البته بايد توجه داشت كه عضلات كف پا به حركات اصلاحي به كندي واكنش نشان مي دهند و درمان كف پاي صاف،مخصوصاً ناهنجاريهايي كه مدت زمان زيادي از وقوع آن گذشته باشد،به وسيله ي تمرينهاي درماني و حركات اصلاحي به آهستگي صورت مي پذيرد و حتي ممكن است چند سال به طول انجامد.

تمرينهاي ورزشي براي اصلاح كف پاي صافدر ادامه مطلب

كالبد شناسي كف پا

3gam — Sun, 26 Apr 2009 14:35:18 GMT

استخوانهاي پا از سه قسمت مچ،كف و انگشتان تشكيل شده است.مجموع اين استخوانها 26 عدد است كه 7 قطعه ي آن در ناحيه مچ شامل استخوانهاي قاپ،پاشنه،ناوي،تاسي و سه استخوان ميخي هستند.

قوسهاي كف پا

در كف پا سه نفطه وجود دارد كه نقاط اصلي تحمل كننده ي وزن بدن هستند.اين نقاط عبارتند از:

1. زير كالكانئوس (استخوان پاشنه)

2. زيرانتهاي تحتاني متاتارس اول

3. زير انتهاي تحتاني متاتارس پنجم

حال اگر سه نقطه فوق را به يكديگر وصل كنيم،مثلثي حاصل مي شود كه اضلاع آن در واقع قوسهاي كف پا هستند.با توجه به اينكه استخوانهاي تارس و متاتارس يكنواخت و يكسان نيستند و همه ي آنها در يك سطح روي زمين قرار نمي گيرند،در مجموع سه قوس در كف پا وجود دارد كه قوس طولي داخلي،قوس طولي خارجي و قوس عرضي خوانده مي شود كه دو قوس طولي داخلي و قوس عرضي مهمتر هستند.

وجود اين قوسها از دو لحاظ مهم است: 1.از نظر تعميم و كاهش فشارهاي وارد شده بر بدن.قوسها در پا حكم فنر دارند و فشارهايي را كه در اثر راه رفتن،پريدن و دويدن ايجاد مي شود تعميم و كاهش مي دهند. . از نظر ايجاد تحرك لازم در پا.

در وضعيت طبيعي ساختار كف پا،بايد قسمت نوك پنجه ها (بخش قدامي پا)، لبه كناري كف پا به طور كامل و پاشنه روي زمين قرار گيرد.دو بخش مياني و داخي با انحناي طبيعي روي زمين قرار مي گيرند.

عواملي مثل ساختار استخواني ،ليگامنها،تيام كف پايي و عضلات موجب ثبات قوسهاي كف پا مي شوند.قوسهاي كف پا در اثر عوامل مختلف ممكن است كاهش يا افزايش يابد و يا محو شود.

ناهنجاری پای پرانتزی (والگوم زانو)

3gam — Sat, 11 Apr 2009 15:03:18 GMT

تعريف:تغيير وضعيت زانوها را از حالت طبيعي به سمت داخل زانو،زانوي چسبيده يا برون گرا مي گويند(نزديك شدن زانو ها به يكديگر) اين ناهنجاري برعكس پاي كماني(واروس)است و در بررسي استخوان بندي،هنگامي كه فرد مي ايستد،زانوها با يكديگر تماس دارند و قوزك پاها با هم فاصله دارند به نحوي كه نزديك كردن و تماس قوزك داخلي پا با يكديگر و يا تماس سطح داخلي ساقها امكان پذير نيست.

علايم و روش اندازه گيري:يكي از علايم اين عارضه آن است كه فاصله عرضي پاها از يكديگر در هنگام راه رفتن و ايستادن بيشتر مي شود.فرد مبتلا به تدريج روي لبه داخلي پا فشار بيشتري وارد مي كند و چنانچه كفش اين افراد مورد بررسي قرار گيرد ساييدگي بيشتر در بخش داخلي كفه كفش است.علاوه بر اين ناهنجاري پاي چسبيده فرد را متمايل به نشستن قورباغه اي مي كند.

براي اندازه گيري اين ناهنجاري شخص بايد سرپا بايستد و زانوها را به هم بچسباند.در اين حالت پا به سمت جلو و بدون چرخش است.چنانچه بين دو قوزك فاصله باشد آن را با كوليس اندازه گيري مي كنند.ميزان اين ناهنجاري را به چهار درجه به شرح زير تقسيم كرده اند:

درجه 1:فاصله ي بين دو قوزك از 5/2سانتيمتر كمتر است.

درجه 2:فاصله ي بين دو قوزك 5-5/2 سانتيمتر است.

درجه 3:فاصله ي بين دو قوزك7-5 سانتيمتر است.

درجه 4:فاصله ي بين دو قوزك از 7 سانتيمتر بيشتر است.

علل:كشيدگي عضلات و تاندونهاي داخلي ران و مفصل زانو و همچنين كشيدگي عضلات جانب داخلي ساق و عناصر ليگامنتي و كپسول مفصلي از علل اوليه ي اين عارضه است.طبعاً افرادي كه علاوه بر مشكلات فوق،اضافه وزن هم داشته باشند آسيب پذيرترند.پاي به هم نزديك با پاي پرونيت يا والگوس شديد همراه است،خصوصاً در سنيني كه بچه ها شروع به راه رفتن مي كنند.اين ناهنجاري در سنين 6-2 سالگي شايعتر است.

عوارض:در نتيجه ي اين ناهنجاري فشاري كه در راه رفتن و دويدن يا ايستادن بر پا مي آيد بيشتر روي لبه ي داخلي پا اعمال مي شود.اين عمل در افت قوس طولي پا مؤثر است همچنين بر اثر فشار وارد بر بخش داخلي مچ پا،ليگامنت دلتوئيد دچار كشيدگي و تحمل فشار اضافي مي شود.

ليگامنتهاي جانب داخلي زانو(ليگامنت طرفي درشت نئي - راني)در معرض كشيدگي ليگامنت طرفي مقابل(نازك نئي - راني)در معرض فشردگي و كوتاه شدگي قرار مي گيرد.مينيسكهاي خارجي پا به دليل كاهش فضاي مفصلي در ناحيه ي خارجي زانو در معرض آسيب پذيري و فشردگي قرار مي گيرد.

توصيه هاي بهداشتي و حركات اصلاحي

براي اصلاح اين ناهنجاري،ضمن اجراي تمرينهاي و حركات اصلاحي بايد توصيه هاي زير مد نظر قرار گيرد:

1. در صورت وجود اضافه وزن بكوشيد آن را كاهش دهيد.

2. سعي كنيد هنگام راه رفتن،دويدن و ايستادن،لبه ي خارجي پا فعالتر باشد(روي لبه خارجي پا فشار بياوريد)به نظر مي رسد استفاده از كفيهايي كه لبه داخلي ضخيمتري دارند در بهبود ناهنجاري مؤثر باشد.

3. چنانچه فرد عادت به نشستن به صورت قورباغه اي دارد،از نشستن به اين صورت پرهيز كند.و از ضربه زدن به اجسام سنگين مثل توپ مديسنبال يا ضربه شديد به توپ فوتبال با كناره داخلي پا خودداري كند.

تمرينهاي اصلاحي بايد به گونه اي طراحي شود كه ضمن ايجاد جنبش پذيري و تحرك در مفصل زانو،موجب تقويت عضلات جانب داخلي پا و عضلات درون گرداننده ي ساق پا شود،مثل عضلات نيمه غشايي،نيمه وتري،خياطه و پهن داخلي.همچنين تمرينهاي ديگري بايد انجام داد كه باعث كشش و انعطاف عضلات جانب خارجي پا مثل عضله كشنده پهن نيام شود.

تمرينات اصلاح اين ناهنجاري در ادامه مطلب.........

ناهنجاري پاي كماني

3gam — Fri, 03 Apr 2009 16:08:18 GMT

تعريف:مفصل زانو يكي از بزرگترين مفصلهاي بدن است.ضعف تاندونها و ليگامنتهاي در بر گيرنده ي اين مفصل و رعايت نكردن بهداشت حركتي و بروز برخي بيماريها ممكن است آن را به سمت خارج (پاي كماني يا پرانتزي)، داخل (پاي به هم چسبيده)و عقب منحرف و از وضعيت طبيعي خارج كند.

تغيير وضعيت زانوها را از حالت طبيعي به سمت خارج پاي كماني يا پاي پرانتزي مي گويند.در وضعيت طبيعي،زماني كه شخص با پاي جفت مي ايستد،قوزك داخلي هر دو پا و سطح داخلي زانوها با يكديگر تماس دارند.در پاي كماني زماني كه قوزك پاها با هم تماس دارند زانوها از يكديگر فاصله مي گيرند در اين تغيير وضعيت فاصله ي كنديل داخلي استخوان ران و سر استخوان درشت ني كم و ناحيه خارجي با سراستخوان درشت ني زياد مي شود.

علايم:پاي پرانتزي تغييراتي در ريتم راه رفتن،خصوصاً در تند راه رفتن و دويدن،ايجاد مي كند به طوري كه به نظر مي رسد كه اين افراد با پاي باز حركت مي كنندو چنانچه به اثر پاي آنها بر روي زمين توجه كنيم،معلوم مي شودكه پنجه ها به سمت داخل انحراف دارند.در پاي پرانتزي زانوها به سمت داخل چرخش مي كنند و استخوان كشكك به طرف داخل متمايل مي شود.در موارد شديد عارضه فرد روي لبه ي خارجي پا راه مي رود يا حداقل لبه ي خارجي پا بيشتر وزن بدن را متحمل مي شود.بررسي كفش اين افراد مشخص مي كند كه سمت خارجي كف آن بيشتر سائيده شده است.

براي سنجش دقيقتر از فرد خواسته مي شود روي سطح صاف و به حالت طبيعي بايستد،سپس فاصله ي بين دو زانو به وسيله خط كش اندازه گيري مي شود.در حالت طبيعي استخوان ران و درشت ني در امتداد يكديگر هستند و تا 7 درجه انحنا طبيعي محسوب مي شود.

عوامل:ضايعاتي كه در رباطهاي مفصلي ايجاد مي شود،مثل كشيدگي و پارگي رباطهاي زانو در اثر ضربه،همچنين عواملي مثل عفونت در زانو،تغيير شكل ناشي از عدم تعادل قدرت عضلاني در گروه عضلات موافق و مخالف در بر گيرنده ي مفصل و عدم يكنواختي در صفحه رشد انتهاي تحتاني ران و انتهاي فوقاني درشت ني و نارك ني در ايجاد و تشديد پاي پرانتزي مؤثر هستند.البته اطفال هنگام تولد و در دوران شير خوارگي و طفوليت تا حدي پاي كماني دارند.همچنين اطفال چاق كه زودتر از زمان معمول راه مي افتند بعضاً در شروع راه رفتن در مدت زمان محدودي به اين تغيير شكل زانو دچار مي شوند.اين موارد احتياجي به درمان ندارد و معمولاً خود به خود از بين مي رود.

عوارض:اين ناهنجاري باعث مي شود كه فشار وارد بر زانو به صورت برابر و طبيعي در سطح مفصلي ايجاد نشود و قسمت عمده ي فشار(بسته به شدت تغيير وضعيت) به بخش داخلي زانوها وارد شود و اين بخش را در مقابل ضربه هاي سنگين و له شدن ديسكها آسيب پذيرتر كند.همچنين بخش داخلي قشر استخواني،استخوانهاي ران و درشت ني به علت تحمل فشار ضخيمتر مي شوند.

ناهنجاري زانو راه رفتن را مشكل مي كند به طريقي كه اگر فرد بدود پنجه ها و قوزك پاها با يكديگر برخورد خواهند كرد و محدوديتهاي حركتي به وجود مي آيد.

از لحاظ وضعيت اسكلتي عضلاني تغييراتي در پاها ايجاد مي شود.فاصله ي استخوان زانو ها نسبت به يكديگر افزايش مي يابد و پاها در وضعيت پرونيشن قرار مي گيرد.عضلات بخش داخلي ران(گروه عضلات نزديك كننده ي ران و عضله ي راست داخلي)كوتاه مي شوند و عضلات جانب خارجي ران(عضله ي كشنده و پهن نيام عضله ي دو سر راني)از گروه عضلات همسترينگ در معرض كشش قرار مي گيرد.همچنين عضله ي درشت ني قدامي كوتاه و عضلات گروه نازك نئي (نازك ني بلند و نازك ني طرفي)در معرض كشش غير طبيعي قرار مي گيرند.

توصيه هاي بهداشتي و حركات اصلاحي

براي اصلاح اين ناهنجاري ضمن انجام حركات درماني بايد توصيه هاي زير نيز در خلال زندگي روزمره مد نظر قرار گيرد:

تمرينات اصلاحي در ادامه مطلب

بهداشت حركتي

3gam — Sun, 15 Mar 2009 15:28:18 GMT

طرز قرار گرفتن بدن و توصيه هاي كلي براي بهداشت حركتي

طرز قرار گرفتن خوب بدن معيار و الگوي ثابتي ندارد و ويژگيهاي فردي نقش زيادي در آن دارند.لذا مربي تربيت بدني براي اظهار نظر درباره ي وضعيتهاي مختلف بدن و طرح برنامه بايد ضمن شناخت وضعيتهاي بدن در ايستادن،راه رفتن،نشسستن و يا ساير اعمال حركتي،از موقعيت و وضعيتهاي بدني خاص،كه گر چه نمي توان از آن به عنوان ناهنجاري نام برد اما به نوعي در وضعيت بدن تأثير دارد،اطلاع نسبي داشته باشد.برخي از اين موارد به شرح زير است:

ساختمان بدن از نظر ظاهر به سه گروه اكتومورف(لاغر و كشيده) مزومورف(قامت متوسط كه از عضله و استخوان تشكيل شده است)و اندمورف(چاق و گوشتالو)تقسيم مي شود.

گاهي ويژگيهاي بدني برخي افراد از يكي از سه گروه فوق تبعيت نمي كند و در واقع ممكن است بخشي از بدن مانند بالاتنه مزومورف باشد و پايين تنه اكتومورف.اين ويژگي سبب مي شود به رغم نبود ناهنجاري واقعي در بدن طرز قرار گرفتن بدن ضعيف به نظر برسد ويا اينكه،در نمونه بالا،به نظر گرد پشت مي آيد.از بين بردن يا تغيير حالت فوق نياز به يك دگرگوني اساسي در وضعيت بدن و وقت و تلاش زيادي دارد.علاوه بر آن،فرد در نتيجه ي تغيير ايجاد شده نه تنها از عملكرد حركتي مطلوبتري بهره مند نخواهد شد بلكه ممكن است اثر منفي نيز در وي داشته باشد.ساخت ستون فقرات در انحناهاي آن اثر مي گذارد.اگر لبه هاي بدنه ي يك مهره در يك سمت نسبت به سمت ديگر ضخيمتر باشد باعث افزايش انحناي آن قسمت خواهد شد.ضخامت بدنه ي مهره ها در ايجاد قوسهاي مختلف ستون فقرات نقش بسيار اساسي دارد.طبيعي است اصلاح ناهنجاريهاي ستون فقرات كه در نتيجه ي ساختار مهرهاي ايجاد شده،با مشكلات خاصي همراه است و تأثير مثبتي را هم بعد از اصلاح به همراه نخواهد داشت.مربي بهتر است اين گونه موارد را كه به طريقي در وضعيت ساختماني بدن مؤثر است به خوبي بشناسد.

برنامه ي حركات اصلاحي با برنامه ي درماني تفاوت دارد.در برنامه هاي اصلاحي،حركات نه در يك دوره ي خااص بلكه معمولاً در خلال فعاليتهاي جسماني روزمره انجام مي شود،مخصوصاً در مورد ناهنجاريهاي برگشت پذير.براي مثال ،فردي كه دچار ناهنجاري گرد پشتي برگشت پذير است با انجام دادن چند حركت درمان نمي شود.لذا فرد بايد در خلال فعاليت روزمره به رعايت بهداشت حركتي توجه كند.

با شرح فوق مي توان گفت حركات اصلاحي در طول زندگي روزمره و شناخت و پرهيز از حركات غلط در اصلاح ناهنجاري جسمي حتي از اجراي تمرينهاي خاص مهمتر است.

وضعيت طبيعي بدن در حالت خواب

با توجه به اينكه حدود ⅓ از كل زندگي افراد به خواب و استراحت مي گذرد،وضعيت صحيح دراز كشيدن و استراحت در حالت نشسته بسيار مهم است.خوابيدن به پهلو با زانوهاي خم شده سبب استراحت در ناحيه ستون فقرات مي شود.استفاده از بالش تخت براي راحتي گردن،به خصوص اگر شانه هاي فرد پهن باشد،مفيد است.نحوه ي ديگر براي راحتي پشت اين است كه فرد در حالت درازكش (طاق باز) بالشي در زير زانوهاي خود قرار دهد.استفاده از بالش در ناحيه ي زير زانو فشار وارد بر كمر را كاهش مي دهد.

خوابيدن روي شكم براي افرادي كه ستون فقرات طبيعي دارند نيز روش مناسبي نيست.اين طريقه استراحت باعث مي شود گودي كمر زياد شود.استفاده از بالشهاي بلند نيز توصيه نمي شود.

وضعيت مناسب براي بدن در حالت نشستن

معمولاً در هنگام نشستن براي استراحت از صندليهاي بسيار نرم يا مبل استفاده مي شود كه ستون فقرات قوس نگيرد.در مجموع هدف بايد اين ياشد كه درصد بالايي از وزن بدن را مركز ثقل تحمل كند و فشار وارد روي عضلات به حداقل برسد.

نشستن پشت ميز يا صندلي اداري

ساخت ميز و صندلي از نظر ارتفاع،شيب و سطح نشيمنگاه در تأمين راحتي ستون فقرات بسيار مهم است.بهتر است ميز و صندلي افرادي كه مدت زيادي بدون استراحت كار مي كنند،مثل تايپيست ها،به طور خاص و با توجه به ساختار آناتوميكي بدن و قد آنها ساخته شود.اما با توجه به اينكه رعايت اين مهم مستلزم صرف هزينه زياد و تا حدودي غيرممكن است،اصول زير در انتخاب صندلي و ميز كار بايد رعايت شود:

1. تا جايي كه ممكن است صندلي خود را به ميز نزديك كنيد تا مجبور نشويد به هنگام كار رو به جلو خم شويد.

2. سعي كنيد گردن را صاف نگه داريد و خود را از ناحيه ي مفاصل ران و لگن به سمت جلو خم كنيد.

3. تا حد امكان در بين نشستنهاي طولاني فواصل استراحت كوتاه مدتي براي تغيير در وضعيت بدني خود در نظر بگيريد.

4. دقت شود موقع نشستن فاصله اي ميان لگن و پشتي صندلي باقي نماند و تمامي ناحيه ي پشت ستون مهره ها به پشتي صندلي تكيه داشته باشد.زانو را نيز حداقل هم سطح يا بالاتر از مفصل ران قرار دهيد كه اين كار سبب كاهش قوس كمري در وضعيت نشسته مي شود.

5. سعي كنيد يك چهار پايه به ارتفاع 15-10 سانتيمتر زير پاي خود بگذاريد.در انتخاب صندلي نيز بهتر است موارد زير مد نظر قرار گيرد.

طول نشيمنگاه صندلي نبايد بيش از طول ران باشد تا فرد بتواند به طور كامل به پشتي صندلي تكيه دهد.
زاويه پشتي و نشيمنگاه بيش از 100 درجه نباشد.
ارتفاع صندلي حدوداً به اندازه ⅓ قد فرد و ارتفاع ميز نصف قد باشد.ميز داراي شيب 10 درجهبه سمت فرد باشد.
پشتي صندلي بايد حداقل با مهذه هاي بالايي كمر و پاييني پشت در تماس باشد و چنانچه پشتي صندلي به سطح نشيمنگاه متصل نيست،فاصله ي بين اين دو قسمت بيش از ده سانتيمتر نباشد.
دسته دار بودن صندلي ممكن است مزيت باشد.صندليهاي چرخان معمولاً فشار نامناسبي را روي بدن ايجاد مي كنند.

6.استفاده از بالشهاي سفت در بعضي موارد به فرد كمك مي كند تا وضعيت راحتي را به خود بگيرد.

ناهنجاري پشت صاف

3gam — Sun, 15 Mar 2009 09:30:18 GMT

همان طور كه افزايش قوسهاي ستون فقرات مي تواند منجر به بروز صدماتي در اسكلت شود،كاهش در قوسهاي ستون فقرات نيز باعث بروز اختلالاتي در اين دستگاه مي شود.چنانچه انحناي ستون فقرات در ناحيه پشت يا كمر و يا هر دوي آنها كاهش يابد ناهنجاري پشت صاف ايجاد خواهد شد.در نتيجه ي اين تغيير وضعيت بالاتنه قائمتر و جنبش پذيري در سطح ستون مهره ها كمتر مي شود.پشت صاف بيشتر در اثر نرمي استخوان در سنين شيرخوارگي و كمبود حركت و فعاليت ايجاد مي شود.در اين ناهنجاري حالت فنري ستون فقرات كاهش مي يابد،سازوكار جذب ضربه مختل مي شود،مواد غضروفي و ديسك بين مهره ها آسيب خواهد ديد و فاصله ي بين مهره ها نيز كمتر خواهد شد.البته عوارض اين ناهنجاري بيشتر در بزرگسالي بروز مي كند و علتش اضافه وزن و ضعف عضلات از يك طرف و كاهش توان ضربه گيري ديسكها از طرف ديگر است.به دليل تغييراتي كه در حفره شكمي و موقعيت احشاي داخلي ايجاد مي شود مشكلاتي در دستگاه گوارش پديد مي آيد.

پيشگيري و درمان پشت صاف

طرح تمرينهاي ورزشي براي پشت صاف بايد به گونه اي باشد كه همزمان دو هدف عمده الف)ايجاد و تقويت نيروي ارتجاعي عضلات خلفي ستون فقرات وب)جنبش پذيري لازم را در اين عضو تأمين كند.

تمرينات ورزشي براي اصلاح پشت صاف در.........................

انحناي ستون فقرات به طرفين (اسكوليوز)

3gam — Thu, 26 Feb 2009 08:37:18 GMT

تعريف: انحناي ستون فقرات به طرفين،اسكوليوز گويند.در اين ناهنجاري ابتدا ستون فقرات به شكل كمان باز تغيير شكل مي دهد و در صورتي كه اقدامات پيشگيري كننده ي ارتوپدي انجام نگيرد ستون فقرات براي ايجاد تعادل كم كم به شكل S لاتين در خواهد آمد.

علايم: ستون فقرات اكثر افراد تا حدودي انحراف دارد.با نگاهي گذرا آن هم از روي لباس نمي توان متوجه اين انحراف شد.در نوع پيشرفته ي اين ناراحتي تغييراتي در ساير اعضاي بدن از جمله شانه و لگن و طرز راه رفتن ايجاد مي شود.معمولاًشانه ها از راستاي افقي خارج و لگن به يك سمت متمتيل مي شود و راه رفتن فرد ريتم طبيعي خود را از دست مي دهد و چنانچه از پشت به تيره ي مهره ها نگاه كنيم انحراف مهره ها به جانب به خوبي قابل رؤبت است.بعضاً در اين افراد گودي فاصله كمري نيز افزايش مي يابد.

براي شناخت دقيقتر اين ناهنجاري از يك خط شاقولي استفاده مي شود،به اين ترتيب كه شاقولي از وسط مهره ي گردني (وسط گردن) آويزان مي كنيم.خط شاقولي در وضعيت طبيعي بايد از بين دو كفل بگذرد.فاصله ي اين خط از موقعيت طبيعي نشان دهنده ي انحناي ستون فقرات است .در برخي موارد اسكوليوز را به وسيله خط شاقولي نمي توان تشخيص داد.در اين گونه موارد اسكوليوز ايجاد شده است،بدون اينكه حالت طبيعي ستون فقرات به هم خورده باشد.در اين حالت دو انحنا در بالا و پايين ستون وجود دارد كه همديگر را خنثي مي كنند و گاهي نيز انحناي اصلي اسكوليوز با دو انحناي جبراني كه معمولاًدر نواحي فوقاني و تحتاني ايجاد مي گردد خنثي مي شود.

اسكوليوز را مي توان از علايم عدم تقارن سه گوس بين بازو،تنه و كفلها،بلندي شانه ها،نوك كتفها و چين ناحيه ي خلفي لگن تشخيص داد.همچنين وقتي فرد از ناحيه كمر به جلو خم مي شود در كتفها وضعيت ناهنجاري ديده مي شود.موارد فوق را مي توان نشانه ي اين بيماري به شمار آورد.

عوامل: کوتاه بودن طول یکی از پاها در اثر عوامل مختلف،عادت در حمل وسایل توسط یک دست در مدت طولانی و بد قرار گرفتن وضعیت بدن از عوامل ایجاد این ناهنجاری است.عوامل فوق اکثراْ ناهنجاری برگشت پذیر و یا سطحی را در بدن به وجود می آورندکه با نقص عضو همراه نیست و می توان به راحتی آن را اصلاح کرد.در این ناهنجاری فرد می تواند با اراده ی قبلی بدن خود را در وضعیت طبیعی نگه دارد.نوع دیگر ناهنجاری پیشرفته تر است که اسکولیوز ساختاری نامیده شده است و می توان از آن به عنوان یک بیماری نام برد.این نوع از اسکولیوز عمدتاْ در اثر تومور مهره ها،عیب استخوانی و یا ناهنجار بودن شکل مهره ها در بدن ایجاد می شود.اسکولیوز در این سطح موروثی و مادرزادی نیز هست.

البته اسکولیوزدر حدود ۶ سالگی در دختران و پسرها به علت ضعف عضلات شکم قوس کمری مقداری افزایش می یابد.همچنین گفته شده که این بیماری در دختران نسبت به پسران تا میزان ۸۵ درصد شایعتر است.

به علاوه،تحقیقات نشان داده است که این ناهنجاری در۵٪ کل بچه ها وجود دارد و مشکل شایعتر آن در میان ورزشکارانی است که تمرینها را به صورت غیر متقارن انجام می دهند،مثل تنیس بازان و پرتاب کنندگان نیزه که بیش از هشت سال تمرین فعال داشته اند احتمال وقوع این عارضه زیاد است.البته علت را باید در ماهیت ورزش پرتاب نیزه جستجو کرد،چرا که در اجرای این ورزش بخشی از بدن (قسمت دست پرتاب کننده) درگیر فعالیت و کار مداوم و شدید است در شرایطی که بخش دیگر بدن به آن میزان درگیر فعالیت نمی شود،این طریقه ی تمرین باعث رشد بیشترعضلات بالایی کمر در قسمت بازوی پرتاب در مقایسه با سایر قسمتها می شود.

نوع دیگر بر اثر آغوش گرفتن اطفال در آنها ایجاد می شود.آغوش گرفتن اطفال با یک دست و در یک سمت بدن باعث ایجاد انحنای جانبی در ستون مهره های کودک می شود.این طریقه آغوش گرفتن نه تنها کودک را خسته و ناراحت می کند،بلکه باعث ایجاد ناراحتیهایی در والدین نیز می شود،زیرا عموماْ افراد هنگام این کار سینه ی خود را به عقب متمایل می کنند که این به نوبه ی خود باعث بیشتر شدن قوس کمر و افزایش فشار بر کمر می شود.

پيشگيري و درمان انحناي ستون فقرات به طرفين

اسكوليوز شديد كه آن را اسكوليوز ثابت يا ساختاري مي نامند از طريق حركات اصلاحي،به كمك مربي تربيت بدني قابل پيشگيري يا درمان نيست و به طور قطع اين گونه ناهنجاريها يك نوع بيماري است كه درمان آن با پزشك است.

در درمان اسكوليوز برگشت پذير،بعد از شناسايي علل ضايعه مي توان به رفع علت پرداخت.اين ناهنجاري معمولاً كمتر از ۳۰ درجه در فرد تغيير وضيت مي دهد.به طور كلي ناهنجاريهاي كمتر از ۲۰ درجه در بزرگسالان و بچه ها قابل درمان است و ناهنجاريهاي حداكثر تا ۳۰ درجه در بچه ها به وسيله ي تمرين قابل درمان است.آشنا ساختن فرد با شرايط مطلوب و اصول صحيح حركت و حذف عادات غلط و اصلاح شرايط زيستي و شغلي و ابزارهاي مورد استفاده ضرورت دارد.علاوه بر اين،چون اسكوليوز باعث ايجاد اختلال در دستگاه تنفس مي شود،تمرينهاي ويژه براي افزايش ظرفيت تنفسي از اهميت خاصي برخوردار است.در تمرينهاي تنفسي هدف عمده وارد كردن هواي بيشتر به آن قسمت از سينه است كه بر اثر اسكوليوز تغيير شكل يافته است.

تمرینهای ورزشی برای اصلاح ناهنجاری اسکولیوز برگشت پذیر

در طرح و انتخاب تمرینهای مناسب برای پشت کج،شناخت میزان ناهنجاری و دقت در موقعیت محل آسیب از اهمیت خاصی برخوردار است.خصوصاْ تمرینهای قدرتی و انعطافی که برای عضلات اطراف ستون فقرات اجرا می شود باید دقیقاْ براساس نوع صدمه باشد.چنانچه شناخت درستی از موقعیت ناهنجاری نداشته باشیم انجام برخی تمرینها حتی ممکن است ناراحتی بیشتری فراهم کند.

در این عارضه در ستون فقرات ابتدا یک انحنای کلی ایجاد می شود(به شکل پرانتز) که در صورت عدم پیشگیری وخیمتر می شود و به شکل S در می آید.بنابراین بهتر است تمرینات مطابق با شدت آسیب باشد.نکات زیر باید در طرح تمرینهای مد نظر قرار گیرد.

تمرینها باید در طول ستون فقرات ایجاد جنبش کند.
تمرکز تمرینهای کششی و انعطافی باید بر بخشهایی از ستون فقرات که به حالت تقعر تغییر شکل داده است متمرکز شود.
تمرکز تمرینهای قدرتی باید بر بخشهایی از ستون فقرات که به حالت محدب درآمده اند باشد.

تمرینات اصلاح این ناهنجاری در........................................................................